Süni İntellekt

Artificial İntelligence - Süni İntellekt

Süni intellekt son zamanlarda həm dünyada, həm də ölkəmizdə müzakirə olunmağa başlayıb.  Bəziləri süni intellektin işçi qüvvəsini azaldacağını, beləliklə,  işsizliyə səbəb olacağını, digərləri isə böyük imkanlar yaratacağını təxmin edir. Bəs süni intellekt nədir?

Süni intellekt; İnsan davranışları, rəqəmsal məntiq, hərəkət, nitq və səs qavrayışı kimi bir çox qabiliyyətə sahib bir proqram və aparat sistemidir. Başqa sözlə, süni intellekt  kompüterləri insanlar kimi düşündürür.

Yəni süni intellektə X sualı  verildikdə o, əvvəl verilmiş və ya müəyyənləşdirilmiş X sual cavabları arasından ən səmərəli birini seçir. Bu səbəbdən hər dəfə X sual gələndə süni intellekt X sualının cavablarını süzgəcdən keçirir və ən rasionalını təqdim edir. Süni intellekt bu gün X sualından çox şey edir.

Süni zəkanı tək başlıq altında nəzərdən keçirmək düzgün olmaz. Machine Learning, Deep Learning kimi süni intellekt təşkil edən anlayışlar da vardır ki, onları da nəzərdən keçirsək daha yaxşı olar. 

Süni intellekt, Maşın öyrənmə, Dərin öyrənmə şərtləri arasındakı fərqi anlamaq üçün aşağıdakı xronoloji sıranı araşdırmaq faydalıdır.

Machine Learning Nədir?

Xronoloji qaydada göründüyü kimi, süni intellektin bir qolu olan Machine Learning də dərin öyrənməyi özündə cəmləşdirən süni intellektin başqa bir alt elmidir. 

Nə edir?

Machine learning, verilənlərin köməyi ilə maşının məntiqi və rasional nəticələr əldə etməsinə imkan verən alqoritmlərdir. Misal göstərsək əgər ; Bir mağazada müştərilərin alış-veriş məlumatlarını əhatə edən alqoritm yazırlar. Bu alqoritm; Müştərilərin cips aldıqları  zaman kola da aldıqlarl haqqında məlumat verir. Buna görə, çips rəfləri və kola kabinetləri bir-birinə daha da yaxınlaşdırılır və satışlar artır. Bu nümunədə maşın öyrənməsini ən sadə formada müzakirə etdik. Maşın öyrənməsi bizə bugünkü texnologiyalardakı ağıl hüdudlarını çətinə salacaq halda məlumat verir.

Deep Learning (Dərin öyrənmə nədir?)

Dərin öyrənmə həm Süni İntellektin, həm də Maşın Öyrənmənin alt şöbəsidir. Bu dərin öyrənmə nədir və Nə edir?

Dərin öyrənmə və Maşın öyrənmə çox oxşar quruluşdadır. Dərin öyrənmə beynimizdəki neyron kimi işləyir. Çips nümunəsi ilə dərin öyrənmə anlayışını ortaya qoyaq.

Maşın öyrənməsində çipsinin xüsusiyyətlərini təqdim edərkən dərin öyrənmədə öz qaydalarını formalaşdırır və beləliklə, Çips və kolanı bir-birindən ayırd edə bilir.

Alqoritmin öz-özünə öyrənməsinin, öyrənilən məlumatın inkişaf etdirilməsinin və təqdim edilməsinin ən yaxşı nümunələrindən biri Google məhsullarından biri olan Google Tərcüməsidir ki, 100-dən çox dilə tərcümə edən bu xidmət dərin öyrənmənin arxasında dayanır.